مثنوی عزم الامور به نقل از کتاب شریف کوثریه

 

هوالجمیل

                                                 عزم‌الامور

 

گر نمائي كار خيري بهر غير خير دوم چون رسد بر سومين خير چارم مي‌رسد بر پنج و شش بينهايت كارِ خير و بي ريا كار تو اما نبوده اولين چون كسي بهر تو كاري كرده است پيش از او هم يك نكوكار دگر اينچنين ، هر كار خيري حلقه‌وار بي ريائي در عمل ، شرط ولاست هرچه باشد كار خير از بيش و كم كار نيكو ، آشكارا يا نهان گرچه هر خير نهاني بهتر است بهترين خير عيان ، در سرگذشت هركه از خود بگذرد در خشم و شور بهترين پاداش هر كار صواب بدترين كيفر براي كار زشت چون خدا آمِر بُود بر كار نيك اين شراكت با خداي بي‌نياز گرچه هر کار نكو دارد ثواب احتساب خير كار تاجر است چونكه هر خيري تجارت با خداست در عمل ، بر سود كم ، حاضر نباش در ازای کار نیکویت ، ز رَب از خدا صادر نگردد فعل شر چون ز حق صادر شود هر كار خير هست پاداش عبادت ، اعتلا گر عبادت بهر مردم كرده‌اي مي‌فروشي دُرّ ارزشمند خويش آفت كل عبادتها رياست زين بَتر باشد ريا مثل كمين مي‌شود پنهان رياكار ظلوم مثل جاسوسي ميان دوستان چونكه دين بازيچۀ رفتار اوست مي‌فريبد مرد و زن را با ريا هست نیّت هستۀ هر خیر و شر نیّت بد بدتر است از فعل بد نیّت خیر و نکو هم ، مو به مو نیّت بد بی‌عمل هم مهلک است نیّت خوب و نکو هم بی‌عمل

او نمايد بهر غيري كار خير خير سوم مي‌رسد بر چارمين اين كُنش دارد هزاران واكنش هست مزد اولين خير شما بوده شايد صدهزار و چندمين او تو را در راه خير آورده است بوده در امداد او ، امدادگر خفته در اعمال خير بيشمار چونكه هر خيري خريدارش خداست حاصلش باشد نشاط و رفع غم هرچه باشد ، مزدها دارد عيان در عيان هم اجر آن با داور است هست جود و بخشش ولطف و گذشت حق عطا سازد به او عزم‌الامور خود، همان كار است و دوري از عذاب خود، همان‌كار است‌‌ و دوري از بهشت هست نيكوكار با آمِر شريك هست پاداشي ، سراسر عشق و ناز از ثوابش درگذر ، بي احتساب ترس از دوزخ ، روا بر فاجر است مزد و پاداش خدا بي انتهاست در تجارت با خدا تاجر نباش فیض خیر دیگری از او طلب شر بُود محصول افکار بشر هست خَيِّر ، يار حق در كار خير اعتلائي پله پله تا خدا نردبان اعتلا گم كرده‌اي مفت و ارزان بر فقيري مثل خويش چون ريا شرك خفي در فعل ماست بهر اغوا و فريب مؤمنين در نقاب دين و عرفان و علوم مي‌كند خدمت براي دشمنان فتنه و بي‌اعتمادي كار اوست مي‌شود مغضوب درگاه خدا هر عمل با نیتی بخشد ثمر چونکه فرمان بر بدی‌ها می‌دهد می‌دهد فرمان به افعال نکو مثل آتش در وجود مالک است روح مالک را دهد شهد عسل

والسلام

محمد حسین صادقی ، زرقان فارس